![]() |
||||
|
|
*Karol Estreicher jun 1906 - 1984 historyk sztuki, profesor
UJ, pisarz, tłumacz, bibliograf, wieloletni kierownik Muzeum UJ, prezes
TPSP, redaktor "Rocznika Krakowskiego". |
Po
studiach w UJ, zakończonych doktoratem w zakresie historii sztuki, został
asystentem w Zakładzie Historii i Gabinecie Rycin PAU. Obok szregu prac
naukowych napisał przewodnik po Krakowie. |
||
|
|
1886 - 1978 |
|
||
|
|
*Romana Cyganowska 1944 - 1975 starszy asystent w latach 1968-1975 |
Związana z Krakowem poprzez
miejsce urodzenia, a także studia i zamiłowania. Sudiowała polonistyke i
historię sztuki. W 1968 roku uzyskała magisterium na podstawie rozprawy o
Vade-mecum C.K. Norwida i rozpoczęła pracę w Collegium Maius, w dziele
oświatowym i informacji naukowej. Przygotowywała pracę doktorską z zakresu
historii literatury politycznej w czasie trzeciego rozbioru. Nie
dane było jej dokończyć badań. Zginęła w wypadku w Warszawie. Pozostawiła
po sobie seredeczną pamięć. Była ceniona i luibiana zarówno przez kolegów
jak i kierujacego w tym czasie muzeum prof. Karola Estreichera.
|
||
|
|
*Władysław Musiał 1919 - 1993 laborant muzealny
|
Absolwent Szkoły Zawodowej dla Rzemiosł Budowlanych nr 9 w Krakowie. Od 1937
roku, pracował na budowach jako cieśla. W czasie okupacji, podczas
pacyfikacji Woli Justowskiej został aresztowany i osadzony w obozie koncentracyjnym w
Płaszowie. Jemu, jako jednemu z niewielu udało się zbiec i aż do
wyzwolenia był zmuszony się ukrywać. W 1949 roku, podjął pracę w Collegium
Maius jako renowator, konserwator urządzeń technicznych, laborant. Był na
etacie laboranta, ale to określenie stanowiska nie oddaje charakteru prac
jakie wykonywał w muzeum. Niezwykle pracowity. Przy drobnej swojej
posturze podejmujący nieraz bardzo ciężkie prace. Potrafił
wszystko. Dobrać ramę do obrazu. Uzupełnić gomółki w zabytkowych oknach .
Poprawić posadzki, uzupełnić ubytki w meblach , wybrać odpowiedni sposób
zawieszenia tkanin. Zawsze blisko prof. Karola Estreichera, który nauczył
go troszczyć się o powierzone zabytkowe przedmioty. W czasie uroczystości
uniwersyteckich pełnił funkcję pedla. Podczas przyznawania Ojcu Świętemu
Janowi Pawłowi II doktoratu honorowego wszystkich Wydziałów (22. 06.
1983 r.) asystował, trzymając berło rektorskie z daru kardynała Zbigniewa
Oleśnickiego. Udzielał się także w pracach społecznych. W Towarzystwie
Przyjaciół Sztuk Pięknych i Towarzystwie Miłośników Historii i Zabytków
Krakowa. W Collegium Maius pracował aż do śmierci. |
||
![]() |
*Zofia Sołtysowa 1924 - 1994 historyk sztuki, st. kustosz, rzeczoznawca w DESIE wieloletni opiekun działu malarstwa |
Z Collegium Maius związała się tuż po studiach ukończonych pod kierunkiem prof. T. Dobrowolskiego. Jako asystentka prof. K. Estreichera służyła jemu i studentom historii sztuki pomocą na wykładach i seminariach. Wielokrotnie zastępowała prof. K. Estreichera podczas jego nieobecności. Kierowała wówczas muzeum i reprezentowała na uroczystościach uniwersyteckich. Popularyzowała wiedzę o sztuce poprzez wystawy, głównie o tematyce uniwersyteckiej a także prelekcje poza muzeum. Wykładała w Liceum Sztuk Plastycznych i w klubach środowiskowych Nowej Huty, gdzie przez szereg lat mieszkała. Potrafiła także dotrzeć do specyficznego środowiska jakim był Ośrodek Pracy Więźniów w Ruszczy. Przez szereg lat była członkiem zarządu Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych. Należała także do Stowarzyszenia Historyków Sztuki. W Muzeum UJ była osobą bardzo lubianą. Żywiołowa, pełna uroku, serdeczna szczególnie dla najmłodszych pracowników, którzy jej zawdzięczali dobre początki w nowym środowisku. Umiejąca z humorem rozładować powstałe czasem w zespole konflikty. „Pani Zosia" jak ja nazywaliśmy. Z filiżanką neski i nieodłącznym papierosem, który gasiła w ulubionej huculskiej miseczce.
|
||
|
|
*Jerzy Kowalczyk 1923 - 1994 zegarmistrz, mechanik precyzyjny |
Do Muzeum UJ trafił w 1980 roku jako emeryt. Z zamiłowania konserwator
zegarów i amator radio-elektronik. Wiecznie poszukujący nowych sposobów
przywracania urody nieczynnym mechanizmom. Jego umiejęrtności wynikały z wieloletniego
doświadczenia. Zawód mechanika zdobył w Wytwórni Sygnałów
i Urządzeń
Kolejowych w Krakowie oraz szkole zawodowej, którą
ukończył egzaminem czeladniczym złożonym w Izbie Rzemieślniczej.
Wyspecjalizował się w pracach mechaniczno-elektrycznych urządzeń
sygnalizacyjnych. Po wojnie podjął pracę w zakładzie
doświadczalnym "MERA" Krakowskiej Fabryki Aparatów Pomiarowych. Tu
pracował aż do emerytury. Tu podnosił swoje kwalifikacje, był ceniony i
nagradzany. W Muzeum UJ konserwował szereg zabytkowych zegarów i instrumentów naukowych a także przedmioty z rzemiosła artystycznego, które
w jego rękach odzyskiwały dawna kondycję. Był lubianym kolegą. Zawsze
taktowny, wyciszony. Jak każdy fachowiec z prawdziwego
zdarzenia unikał wokół siebie krzykliwej reklamy. Był mistrzem dla młodych
pracowników, którzy pod jego okiem w Pracowni Konserwacji Instrumentów
Naukowych i Zegarów uczyli się nie tylko umiejętności zawodowych, ale
także pietyzmu dla przedmiotów zabytkowych.
|
||
|
|
*Kazimierz Nowacki 1928-1996
historyk sztuki, pracownik
naukowy Zakładu Teatrologii UJ, wicedyrektor Muzeum UJ, dyrektor Muzeum
Narodowego w Krakowie. |
Przed rozpoczęciem studiów
paraktykował w zakładzie fotograficznym, po czym uzyskał uprawnienia w
zawodzie na podstawie egzaminu czeladniczego. Umiejętność dobrego
fotografowania okazała się później niezbędna w jego pracach badawczych.
Tuż po wojnie ukończył studia dziennikarskie, po czy studiował historię
sztuki. Już temat pracy magisterskiej pisanej pod kierunkiem prof.
T. Dobrowolskiego z historii scenografii krakowskiej, zapowiadał jego,
kontynuowane przez całe życie zainteresowanie teatrem. Po studiach
pracował przez jakiś czas jako zastępca konserwatora miejskiego, poźniej w przedsiębiorstwie PKZ-y. W 1966 roku, został przyjęty do Muzeum UJ.
Zachęcony przez ówczesnego kierownika muzeum prof. Karola Estreichera do
pracy naukowej, rozpoczął gromadzenie materiałów do pracy doktorskiej.
Stopień doktora uzyskał na Politechnice Krakowskiej w 1974 roku, w
zakresie historii architektury teatralnej. Równolegle z pracą w
muzealnictwie prowadził badania i wykłady w Zakładzie Teatrologii przy
Instytucie Filologii Polskiej UJ. Od 1977 roku pełnił funkcję
wicedyrektora Muzeum UJ. Habilitował się w Politechnice
Krakowskiej w 1983 roku. W Collegium Maius pracował do roku 1986, do czasu
przejęcia dyrektury Muzeum Narodowego w Krakowie. Wieloletni serdeczny
współpracownik prof. Karola Estreichera. Udzielał się społecznie. Działał
m. innymi w Stowarzyszeniu Historyków Sztuki, był członkiem zarządu oraz
prezesem Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych. Krakowianom był
znany jako prelegent Dyskusyjnego Klubu Filmowego przy kinie "Sztuka".
Jako kolega i wykładowca cieszył się ogólną sympatią. Współczujący ludziom,
nie szczędził co trzeba podkreślić, czasu i środków aby nieść pomoc
bezpańskim zwierzętom. |
||
![]() |
1906 - 1999 pedel Uniwersytetu Jagiellońskiego |
12 maja 1999 r., dokładnie w 635. rocznicę powołania do życia Akademii w Krakowie, po 72. latach ofiarnej i rzetelnej pracy, odszedł na zawsze Szlachetny Człowiek, któremu Uniwersytet zawdzięcza tak wiele, chociaż On nie posiadał żadnych tytułów naukowych, a nawet uniwersyteckiego wykształcenia. Był tylko skromnym tapicerem, laborantem, woźnym, strażnikiem i „klucznikiem” w Muzeum UJ. Był, przede wszystkim, prawą ręką ś.p. prof. Karola Estreichera juniora oraz ostatnim, stałym mieszkańcem Collegium Maius. Najważniejszy jednak moment związany z tą funkcją, moment który Pan Gieniu pamiętał do końca życia, nadszedł dopiero za 56 lat. Była to chwila uroczysta, podniosła i wspaniała. Pan Eugeniusz Sternadel, razem z Panem Władysławem Musiałem (niestety już też nie żyjącym, wieloletnim, oddanym pracownikiem Muzeum UJ), dzierżąc najstarsze berła rektorskie, asystowali Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II podczas uroczystości wręczania Jego Świątobliwości tytułu doktora honoris causa wszech nauk UJ, w dniu 22 czerwca 1983 r. Po uroczystościach pomiędzy Ojcem Świętym a Panem Gieniem wywiązała się następująca rozmowa: Okres międzywojenny to dla Pana Gienia czas stabilizacji, już w 1927 roku żeni się z Zofią Zakówną i wkrótce na świat przychodzą dzieci; dwie córki i dwóch synów. 17 maja 1999 r. na cmentarzu podgórskim w Krakowie, prof. Stanisław Waltoś w wzruszającej mowie pożegnalnej nad grobem Pana Gienia powiedział m. in: „ .…O wielkości człowieka nie świadczą posiadane przez niego tytuły naukowe i właśnie Pan Eugeniusz Sternadel był tego najlepszym przykładem… ” (Lucyna Bełtowska) |
||
|
|
Tadeusz Chruścicki 1934-2001 historyk sztuki, wicedyrektor Muzeum UJ, dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie |
Historyk sztuki, muzeolog. Wieloletni dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie, i wiecedyrektor Muzeum UJ, dyrektor muzeów w Nysie i Opolu. Z Krakowem był związany niemal całe życie - tu się urodził w 1934 roku, studiował, mieszkał. Absolwent historii sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego. współtwórca wystaw: "Polaków portret własny" (1979), "Żydzi polscy" (1989), "Między Giewontem a Parnasem" (1997) i biograficznych poświęconych T. Kantorowi, J. Matejce, J. Czapskiemu, M. Chagallowi, T. Axentowiczowi, H. Rodakowskiemu, J. Mehofferowi; Dokończył rozbudowę gmachu gł. Muz. Nar. (zaczęta 1937); przyczynił się do utworzenia nowych oddziałów: Dom Józefa Mehoffera, Muzeum St. Wyspiańskiego, Atma w Zakopanem (K.Szymanowski), Centrum Sztuki i Techniki Jap. Manggha; czł. Międzynar. Rady Muzeów ICOM. Autor książek: Muzea Krakowa, Muzeum Narodowe w Krakowie, Japanes Art. The Great European Collection.
|
||
![]() |
Barbara Lewińska 1937-2009 st. kustosz muzealny, wieloletni kierownik Działu Grafiki Muzeum UJ |
Z Muzeum UJ związała się w 1960 roku, kilka lat po ukończeniu Technikum Księgarsko – Poligraficznego. Przez pierwsze cztery lata ściśle współpracowała z prof. Karolem Estreicherem juniorem przy organizacji i urządzaniu Collegium Maius. Profesor niezwykle wysoko cenił Panią Basię za lojalność, skromność, inteligencję oraz szczere oddanie powierzonej Jej pracy. Zawsze, przez ponad 40 lat zatrudnienia w Collegium Maius, była wyróżniającym się pracownikiem, często poświęcającym swój prywatny czas dla dobra muzeum. Po roku 1964, oprócz prac administracyjnych w Sekretariacie, oprowadzała również turystów i gości po zbiorach Muzeum UJ, a także zajmowała się muzealną biblioteką. Jako pracownik nie tylko oświatowy, bowiem przez pewien czas prowadziła Dział Numizmatyczny oraz zajmowała się drobną konserwacją zbiorów grafiki, pracowała do 1978 roku, kiedy to - ukończywszy wyższe studia z zakresu bibliotekoznawstwa i informacji naukowej na Wydziale Filologicznym UJ – objęła Dział Grafiki. Dzięki swoim wysokim kwalifikacjom i wysiłkowi uporządkowała i zorganizowała go na nowo. Była również inicjatorką nowoczesnego urządzenia magazynu rycin i klocków drzeworytniczych. Rozpoczęła także zakładanie naukowego katalogu zbiorów graficznych. Sama sporządziła ponad 3000 kart katalogu muzealiów, które do dzisiaj uważane są za ważne, małe opracowania naukowe eksponatów. Ponadto szczegółowo opracowała niezwykle cenną i unikatową kolekcję klocków drzeworytniczych z XVI w. To właśnie dzięki takim Osobom, jak Barbara Lewińska, Muzeum UJ zawdzięcza zakończenie inwentaryzacji oraz wnikliwie opracowanie wielu eksponatów, nie tylko z zakresu grafiki artystycznej. Była również autorką kilku artykułów naukowych. Pełniła funkcję sekretarza „Rocznika Krakowskiego”, a później też sekretarza „Opuscula Muzealia”. W latach 1984 – 1990 była kierownikiem Działu Sztuki, unowocześniając i usprawniając prowadzone tam prace. Była ponadto autorką wielu znakomitych, świetnie przygotowanych i interesująco zaaranżowanych wystaw czasowych w Muzeum UJ. Jej pracowitość, energia i pogoda ducha, przez wiele lat, stanowiły wzór dla innych pracowników Collegium Maius. Tak naprawdę, żadne ważne wydarzenie w Muzeum UJ, nie mogło odbyć się bez udziału w nim Pani Barbary Lewińskiej. Wprawdzie na emeryturę przeszła w 1998 r., jednakże nadal pracowała, z wielką korzyścią, dla Muzeum UJ, aż do marca 2002 r.
Za
swoją pracę zawodową i społeczną odznaczona została: |
||
|
Józef Żołnierek portier Józef Krupa portier Edward Migdał portier |
||||
|
|
|
|||
| *Noty oznaczone gwiazdką - wg biogramów Anny Piskorz "Silva Rerum - pamiątki akademickie ze zbiorów Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego") | ||||